Misschien doe je je werk nog goed, maar kost het meer moeite dan vroeger. Of je merkt dat sommige taken je juist energie geven, terwijl andere je leegtrekken. Dat hoeft niet meteen te betekenen dat je een andere baan nodig hebt. Een eerste stap kan kleiner zijn: onderzoeken welke taken nog bij je passen en waar iets mag veranderen.

In een interview van UWV omschrijft hoogleraar Annet de Lange duurzame inzetbaarheid als een blijvende match tussen mens en werk. Die match is niet vast. Jij ontwikkelt je, je omstandigheden veranderen en ook je werk verandert. Daarom is het verstandig om af en toe opnieuw te kijken: past wat ik dagelijks doe nog bij wat ik kan, wil en aankan?

Kijk naar taken, niet alleen naar je functie

Een functietitel zegt vaak weinig over hoe een werkdag werkelijk voelt. Binnen dezelfde functie kunnen taken sterk verschillen. De ene taak vraagt concentratie, de andere veel contact, fysieke inspanning of snel schakelen.

TNO laat in de Monitor Duurzame Inzetbaarheid zien dat werkkenmerken, persoonlijke omstandigheden, leren en omgaan met verandering allemaal samenhangen met inzetbaarheid. Het gaat dus niet alleen om jouw motivatie of gezondheid. Ook de inrichting van het werk telt mee.

Maak het daarom concreet. Vraag niet alleen: “Past deze baan bij mij?” Vraag ook:

  • Welke taken gaan mij meestal goed af?
  • Van welke taken krijg ik energie of voldoening?
  • Welke taken kosten structureel te veel?
  • Waar mis ik tijd, steun, kennis of invloed?
  • Welke kleine aanpassing zou verschil maken?

Een signaal is geen oordeel

Wanneer werk zwaar voelt, is het verleidelijk om snel een conclusie te trekken: ik kan dit niet meer, of ik moet weg. Probeer eerst te zien wat het signaal je vertelt.

Arboportaal legt uit dat werkdruk ontstaat wanneer werkbelasting en belastbaarheid uit balans raken. Dat kan bijvoorbeeld gebeuren door te weinig tijd, werk dat onvoldoende aansluit bij ervaring of te zware verantwoordelijkheden. Zo’n signaal verdient aandacht, maar is geen persoonlijk tekort.

Heb je vragen over je gezondheid in relatie tot je werk? Als werknemer kun je zelf de bedrijfsarts benaderen via het open spreekuur. Volgens Arboportaal heb je daarvoor geen toestemming van je werkgever nodig; je hoeft ook niet eerst ziekgemeld te zijn. Vraag bij je arbodienst hoe je een afspraak maakt. Met je leidinggevende kun je bespreken welke aanpassingen in het werk mogelijk zijn. Deze oefening is bedoeld voor zelfreflectie en vervangt geen medisch of arbeidsrechtelijk advies.

Oefening: maak een takenkaart in 15 minuten

Pak een vel papier en maak drie kolommen:

1. **Geeft energie** – taken waar je alert, betrokken of tevreden van wordt.
2. **Neutraal** – taken die prima gaan, maar weinig met je doen.
3. **Kost energie** – taken die vaak spanning, vermoeidheid of uitstel oproepen.

Schrijf vijf tot tien terugkerende taken op en zet ze in een kolom. Een taak kan voldoening geven én veel van je vragen. Noteer dat erbij. Kies daarna één taak uit de derde kolom. Noteer wat die taak lichter of beter passend kan maken. Denk aan een duidelijkere prioriteit, extra uitleg, een ander moment van de dag, samenwerken, minder onderbrekingen of een andere verdeling.

Kies ten slotte één kleine stap die je deze week kunt zetten. Bijvoorbeeld: “Ik bespreek dinsdag met mijn coach welke taak ik anders kan organiseren.”

Voer een gesprek over mogelijkheden

Ga een gesprek niet in met alleen het probleem. Neem je takenkaart mee en vertel wat je opvalt. Benoem ook wat al goed werkt. Dat maakt het makkelijker om samen te zoeken naar een haalbare aanpassing.

Soms zit de winst in het anders verdelen van taken. Soms in scholing, meer autonomie, een rustiger werkritme of het verkennen van ander werk. Je hoeft niet alles tegelijk op te lossen. Een duurzame loopbaan begint vaak met eerlijk kijken, één mogelijkheid kiezen en daarna merken wat het effect is.