Je laatste werkdag komt dichterbij, of ligt juist al achter je. Misschien was er een borrel. Misschien leverde je alleen je spullen in. En misschien voelt het nog niet alsof je afscheid hebt genomen. Hoe geef je daar zelf een vorm aan?
Een afscheid mag klein zijn en hoeft niet samen met je werkgever plaats te vinden. Je kunt stilstaan bij wat deze werkperiode voor jou betekende, zonder te doen alsof alles goed was. Hieronder vind je mogelijkheden waaruit je zelf kunt kiezen.
Moet je afscheid nemen om verder te kunnen?
Nee, maak er geen verplichting van. Niet iedereen heeft behoefte aan een afscheidsmoment. Je mag ook wachten, of besluiten dat je voorlopig niets wilt organiseren.
Baanverlies kan een verlieservaring zijn. Thuisarts noemt het verliezen van een baan als mogelijke aanleiding voor rouw en benadrukt dat mensen verschillend reageren. Verdriet, boosheid of opluchting kunnen naast elkaar bestaan. Er is geen voorgeschreven volgorde waarin jij je moet voelen.
In een interview van Tilburg University benadrukt onderzoeker Janske van Eersel het belang van zeggenschap bij het afronden van een dienstverband. Hoe het afscheid eruitziet, is dus een vraag die je zelf mag beantwoorden.
Welke vorm past bij jou?
Denk aan één kop koffie met een oud-collega, een wandeling langs een vertrouwde plek of een brief die je voor jezelf schrijft. Een groot afscheid met toespraken is geen vereiste. Als contact met je oude werk spanning oproept, kun je iets kiezen waarbij dat contact niet nodig is.
Je hoeft ook geen dankbaarheid te tonen die je niet voelt. Misschien wil je vooral benoemen dat je jarenlang hebt bijgedragen, of dat je had gehoopt op een ander einde. Een afscheid kan ruimte bieden aan prettige én moeilijke herinneringen.
Wil je nog iemand spreken? Kies vooraf wat je wel en niet wilt bespreken. Bijvoorbeeld: “Ik wil graag even terugkijken op ons samenwerken. Over de omstandigheden van mijn vertrek praat ik liever een andere keer.”
Een oefening: drie zinnen voor jezelf
Neem een vel papier en geef jezelf ongeveer tien minuten. Maak deze zinnen af, in gewone woorden:
- Uit deze werkperiode wil ik onthouden dat…
- Wat ik moeilijk vind aan het afscheid is…
- Eén klein gebaar dat nu bij mij past, is…
Dat laatste kan een bericht aan één collega zijn, maar ook je notities bewaren of het papier voorlopig wegleggen. Je hoeft de zinnen met niemand te delen. Stop gerust als schrijven nu te veel vraagt.
Lees later terug wat je hebt opgeschreven. Wil je dat kleine gebaar nog steeds doen? Kies dan zelf een moment. Het is geen opdracht die af moet.
En als het daarna nog steeds pijn doet?
Een afscheid is geen knop waarmee je gevoelens uitzet. Je kunt iets hebben afgerond en later toch opnieuw geraakt worden door een herinnering. Dat maakt het gekozen moment niet mislukt.
Je hoeft ook niet te wachten tot alles rustig voelt voordat je voorzichtig naar ander werk kijkt. Terugkijken en vooruitkijken mogen naast elkaar bestaan. Bespreek met je coach welk tempo voor jou haalbaar is.
Word je steeds somberder of lukken gewone dingen zoals eten en slapen niet goed meer? Neem contact op met je huisarts. Voor een loopbaangesprek hoef je ondertussen geen afgerond verhaal te hebben: “Ik weet nog niet goed hoe ik afscheid wil nemen” is genoeg om te beginnen.

